ساخت و اعتبار‌یابی مقیاس خودکارآمدی پرهیز از سیگار

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

10.22059/japr.2014.52291

چکیده

سیگار رایج‌ترین ماده مصرفی اعتیارآور، و درگاه اصلی سوء‌‌ مصرف سایر مواد است. از مشکلات اساسی برنامه‌های ترک سیگار بازگشت مجدد فرد به مصرف است. خودکارآمدی پرهیز از سیگار عاملی است که در جلوگیری از اعتیاد، یا بازگشت مجدد به آن پس از ترک سیگار نقش اساسی ایفا می‌کند. هدف این پژوهش، ساخت و اعتبار‌یابی مقیاس خودکارآمدی پرهیز از سیگار است. برای ساخت این ابزار با استفاده از چهار مقیاس معتبر خارجی، مقیاسی 52 سؤالی تهیه شد. این مقیاس روی 200 دانشجوی سیگاری دانشگاه بیرجند که با روش نمونه‌گیری هدفمند انتخاب شده بودند، اجرا گردید. با توجه معنادار شدن آزمون کرویت بارتلت ((88/0=KMO)، تحلیل عاملی اکتشافی روی این مقیاس انجام شد. با استفاده از تحلیل عاملی با روش چرخش واریماکس و روش تحلیل گزینه­ ها 23 سؤال انتخاب شدند. با تحلیل عاملی تأییدی، مقیاسی 13 سؤالی با 2 عامل استخراج گردید. روایی همزمان با پرسشنامۀ باورهای خودکارآمدی عمومی (10-GSE) محاسبه شد. نتایج نشان داد بین پرسشنامة خودکارآمدی پرهیز از سیگار و پرسشنامۀ باورهای خودکارآمدی عمومی رابطه مثبت و معناداری وجود دارد. مقیاس 13 سؤالی پرهیز از سیگار برای جامعه ایرانی می‌تواند به عنوان ابزاری معتبر در زمینه پیشگیری یا ترک سیگار مورد استفاده قرار گیرد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Construction and Validation of Smoking Abstinence Self – Efficacy Scale

چکیده [English]

Smoking is the most common addictive drug and is the main gate for other substance abuse. Relapse is one of the main problems in smoking cessation programs. Smoking abstinence self-efficacy plays a basic role in preventing of re-addiction or relapse after quitting smoking. The aim of this study was to construct and validate smoking abstinence self-efficacy scale for Iranian population. At the first, a questionnaire with 52 questions was constructed based on four international scales. Two hundred students who had a history of smoking were randomly chosen at the University of Birjand and completed the questionnaire. Since Bartlett's test of sphericity was significance (KOM= .88), a factorial exploratory analysis was applied on the scale. Using a factor analysis with Varimax rotation and method of items analysis, 23 questions were chosen. With factorial confirmatory analysis, a scale with 13 questions and in two factors derived. The concurrent validity of the scale was calculated with General Self-Efficay (GSE10). The results showed there was a significant positive correlation among them. These findings show the abstinence self-efficacy scale with 13 questions is a valid tool and can be used in smoking cessation and other drug abuse prevention programmes in Iran.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Abstinence Self-Efficacy
  • Smoking
  • Addiction