فصل‌نامه پژوهش‌های کاربردی روانشناختی

فصل‌نامه پژوهش‌های کاربردی روانشناختی

تدوین بستۀ آموزشی ارتباط بدون خشونت و بررسی اثربخشی آن بر اضطراب اجتماعی و قلدری دانش‌آموزان پسر پرخاشگر

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
اعظم سبحانی نجف آبادی 1
محبوبه سادات فدوی 2
علی مهداد 3
1 گروه وان‌شناسی تربیتی، واحد اصفهان (خوراسگان)، دانشگاه آزاد اسلامی، اصفهان، ایران.
2 استادیار گروه مدیریت آموزشی، واحد اصفهان (خوراسگان)، دانشگاه آزاد اسلامی، اصفهان، ایران.
3 گروه روان‌شناسی تربیتی، واحد اصفهان (خوراسگان)، دانشگاه آزاد اسلامی، اصفهان، ایران.
10.22059/japr.2024.363338.644704
چکیده
هدف این پژوهش تدوین بستۀ آموزشی ارتباط بدون خشونت و بررسی اثربخشی آن بر اضطراب اجتماعی و قلدری دانش‌آموزان پسر پرخاشگر بود. روش پژوهش در بخش کیفی، تحلیل مضمون به روش قیاسی و در قسمت کمی نیمه‌آزمایشی با طرح پیش‌آزمون-پس‌آزمون با گروه گواه و دورۀ پیگیری دوماهه بود. جامعۀ آماری در بخش کمی شامل مقالات، کتاب‌ها و پایان‌نامه‌های مرتبط با نظریۀ ارتباط بدون خشونت و در بخش کمی شامل دانش‌آموزان پرخاشگر دورۀ دوم ابتدایی (9 تا 12 سالۀ) شهر اصفهان در سال تحصیلی 1402-1401 بود. 36 دانش‌آموز پسر پرخاشگر به روش نمونه‌گیری هدفمند انتخاب و با گمارش تصادفی در گروه‌های آزمایش و گواه گمارده شدند (هر گروه 18 نفر). گروه آزمایش بستۀ آموزشی ارتباط بدون خشونت را طی ده هفته در ده جلسۀ 75 دقیقه‌ای دریافت کرد. در این پژوهش از پرسشنامۀ پرخاشگری (AQ)، پرسشنامۀ اضطراب اجتماعی (SAQ) و پرسشنامۀ قلدری (IBS) استفاده شد. داده‌ها به شیوۀ تحلیل واریانس آمیخته، با نرم‌افزار آماری SPSS-23 تجزیه و تحلیل شدند. نتایج نشان داد بستۀ آموزشی ارتباط بدون خشونت از نظر متخصصان دارای روایی محتوایی کافی است. همچنین این بسته بر اضطراب اجتماعی (0/001>P؛ 0/66=Eta؛ 66/85=F) و قلدری (0/001>P؛ 0/55=Eta؛ 41/36=F) دانش‌آموزان پسر پرخاشگر تأثیر معنادار دارد. براساس یافته‌ها، بستۀ آموزشی ارتباط بدون خشونت با استفاده از پذیرش احساسات بدون قضاوت، مدیریت هیجانات، ارتباط همدلانه و مدیریت تعارض می‌تواند به‌عنوان روشی کارآمد برای کاهش اضطراب اجتماعی و قلدری دانش‌آموزان پسر پرخاشگر مورد استفاده گیرد.
کلیدواژه‌ها
اضطراب اجتماعی
بستۀ آموزشی ارتباط بدون خشونت
پرخاشگری
قلدری

عنوان مقاله English

Development of Non-Violent Communication Training Package and Investigating Its Effectiveness on Social Anxiety and Bullying of Aggressive Male Students

نویسندگان English

azam sobhani najafabadi 1
Mahbobeh Sadat Fadavi 2
Ali Mahdad 3
1 Department of Educational Psychology, Isfahan Branch (Khorasgan), Islamic Azad University, Isfahan, Iran.
2 Assistant Professor, Department of Educational Management, Isfahan Branch (Khorasgan), Islamic Azad University, Isfahan, Iran.
3 Department of Educational Psychology, Isfahan Branch (Khorasgan), Islamic Azad University, Isfahan, Iran.
چکیده English

The objective of this research was to develope a non-violent communication training package and evaluate its efficacy in reducing social anxiety and bullying among aggressive male students. It employed a thematic analysis through comparative method in the qualitative section and a quasi-experimental approach in the quantitative section, which included a pretest, posttest, control group design, and a two-month follow-up period. In the quantitative section, the statistical population encompasses articles, books, and theses that are pertinent to the theory of non-violent communication. Additionally, the quantitative section encompassed aggressive students from the second elementary school (9-12 years old) in Isfahan city during the academic year of 2022-2023. The purposive sampling method was employed to select 36 aggressive male students, who were subsequently randomly assigned to the experimental and control groups,each, consisting of 18 students. The non-violent communication training program was administered to the experimental group over the course of ten weeks, with each session lasting 75 minutes. Aggression Questionnaire (AQ), Social Anxiety Questionnaire (SAQ) and Illinois Bullying Scale (IBS) were used in this research. The data from the study were analyzed through mixed ANOVA via SPSS23 statistical software. The findings indicated that the non-violent communication training package has a content validity that is appropriate in the eyes of the experts. Furthermore, this package has had an impact on the social anxiety (F=66.85, Eta= 0.66, P≤0.001) and bullying (F=41.36, Eta= 0.55, P≤0.001) of aggressive male students. Based on the findings of the present research, the non-violent communication training package, which involves the acceptance of feelings without judgment, emotion management, empathic communication, and conflict management, can be employed as an effective approach to mitigate the social anxiety and bullying experienced by aggressive male students.

کلیدواژه‌ها English

Aggressive
Non-Violent Communication Training Package
Social Anxiety
اکبری بلوطبنگان، ا.، و طالع پسند، س. (1394). رواسازی مقیاس قلدری ایلی‌نوی در دانش‌آموزان ابتدایی شهر سمنان. مجله مجله اصول بهداشت روانی، 17(4)، 185-174. https://doi.org/10.22038/jfmh.2015.4507
پیرهادی تواندشتی، ر. (1401). مقایسۀ اثربخشی آموزش ارتباط بدون خشونت مبتنی بر نظریه مارشال روزنبرگ، رویکرد روان‌شناسی مثبت‌نگر و آموزش سرمایه‌های روان‌شناختی بر همدلی، معنا، خودنظم‌دهی و تاب‌آوری تحصیلی دانشجویان. رساله دوره دکتری تخصصی در روان‌شناسی تربیتی، دانشکده روان شناسی و علوم تربیتی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد اصفهان.
جعفرقلی‌پور، ج. (1393). بررسی قدرت پیش‌بینی خودکارآمدی تحصیلی توسط جو روانی اجتماعی کلاس و اضطراب اجتماعی در دانش‌آموزان دورۀ دبیرستان شهر شیراز. پایان نامه کارشناسی ارشد. دانشگاه آزاد اسلامی واحد ارسنجان.
رضائی، ز.، به پژوه، ا.، و غباری بناب، ب. (1398). اثربخشی آموزش برنامۀ ارتباط بدون خشونت بر تعامل مادر کودک در مادران با کودک کم توان ذهنی. آرشیو توانبخشی، 20(1)، 51-40. http://rehabilitationj.uswr.ac.ir/article-1-2325-fa.html
رنجبر، ز.، منظری توکلی، ع.، سلطانی، ا.، و حاجی پور، ن. (1400). بررسی اثربخشی درمان شناختی مبتنی بر ذهن‌آگاهی بر اضطراب اجتماعی و پرخاشگری دانش‌آموزان دختر مقاطع اول و دوم متوسطه. مطالعات ناتوانی، 11(1)، 141-132. http://jdisabilstud.org/article-1-2464-fa.html
روزنبرگ، م. (1398). ارتباط بدون خشونت، زبان زندگی. ترجمۀ کامران رحیمیان. تهران: انتشارات اختران. (انتشار به زبان اصلی، 2015)
شاکری نسب، م.، و محمدی پور، م. (1401). اثربخشی آموزش برنامۀ پیشگیری از قلدری مبتنی بر روش الویوز برکاهش پرخاشگری و رفتارهای تکانشی دانش‌آموزان پسر زورگو. دانش و پژوهش در روان شناسی کاربردی، 23(1)، 74-63. https://sanad.iau.ir/Journal/jsrp/Article/895878
صیاد، ع. (1397). رابطه سازگاری شغلی و رضایت شغلی با میزان پرخاشگری کارگران غرفه میوه و تره‌بار سازمان مدیریت میادین میوه و تره‌بار شهرداری تهران. پایان نامۀ کارشناسی ارشد رشته روانشناسی عمومی، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه بین المللی امام خمینی.
گنجی، ح (1391). ارزشیابی شخصیت(ویرایش دوم). تهران: نشر ساوالان.
گیوه‌چی، ا.، نوابی‌نژاد، ش.، و فرزاد، و. (1396). مقایسۀ اثربخشی درمان شناختی رفتاری و الگوی ارتباط بدون خشونت بر کاهش مشکلات برونی‌سازی شدۀ کودکان. مجله علمی پژوهشی دانشگاه علوم پزشکی شهید صدوقی یزد، 25(5)، 346- 333. http://jssu.ssu.ac.ir/article-1-4155-fa.html
References
Akbari Baloutbangan, A., & Tlepasand, S. (2015). Validation of the Illinois bullying scale in primary school students of Semnan, Iran. Fundamentals of Mental Health, 17(4), 178-185. https://doi.org/10.22038/jfmh.2015.4507 (In Persian)
Baltacı, Ö. (2019). The Predictive Relationships between the Social Media Addiction and Social Anxiety, Loneliness, and Happiness. International Journal of Progressive Education, 15(4), 73- 82. https://doi.org/10.29329/ijpe.2019.203.6
Borowski, S. K., Spiekerman, A. M., & Rose, A. J. (2023). The role of gender in the friendships of children and adolescents. Encyclopedia of Child and Adolescent Health, 3, 94-103. https://doi.org/10.1016/B978-0-12-818872-9.00044-3
Elgar, F. J., McKinnon, B., Walsh, S. D.,…& Currie, C. (2015). Structural determinants of youth bullying and fighting in 79 countries. Journal of Adolescent Health, 57(6), 643–650. https://doi.org/10.1016/j.jadohealth.2015.08.007
Ersan, C. (2020). Turkish preschool teachers’ opinions on aggression: Uncertainty of relational aggression. European Journal of Educational Research, 9(2), 471-487. https://doi.org/10.12973/eu-jer.9.2.471
Espelage, D. L., & Holt, M. K. (2001). Bullying and victimization during early adolescence: Peer influences and psychosocial correlates. Journal of Emotional Abuse, 2(2-3), 123-142. https://doi.org/10.1300/J135v02n02_08

Evans, C. B., Fraser, M. W., & Cotter, K. L. (2014). The effectiveness of school-based bullying prevention programs: A systematic review. Aggression and Violent Behavior, 19(5), 532-544. https://doi.org/10.1016/j.avb.2014.07.004

Ganji, H. (2012). Personality evaluation (second edition). Tehran: Savalan Publishing. (In Persian)
Givehchi, E., Navabinejad, S., & Farzad, V. (2017).Comparing the efficacy of the cognitive-behavioral therapy with non-violent communication program on the children's externalizing symptoms. Journal of Shahid Sadoughi University of Medical Sciences, 25(5), 333-346. http://jssu.ssu.ac.ir/article-1-4155-en.html (In Persian)

Holmström, É. (2021). Enhancing the effects of emotion-focused individual and couples therapy by nonviolent communication. Person-Centered & Experiential Psychotherapies, 22(1), 23–40. https://doi.org/10.1080/14779757.2022.2100809

Huang, L. (2020). Exploring the relationship between school bullying and academic performance: The mediating role of students’ sense of belonging at school. Educational Studies, 48(2), 216-232. https://doi.org/10.1080/03055698.2020.1749032

Kansky, R., & Maassarani, T. (2022). Teaching nonviolent communication to increase empathy between people and toward wildlife to promote human–wildlife coexistence. Conservation Letters, 15(1), e12862. https://doi.org/10.1111/conl.12862

Kim, J., & Kim, S. (2022). Effects of a nonviolent communication-based anger management program on psychiatric inpatients. Archives of Psychiatric Nursing, 41, 87-95. https://doi.org/10.1016/j.apnu.2022.07.004
Liu, L., Wang, Y., Zhao, J., & Wang, M. (2022). Parental reports of stress and anxiety in their migrant children in China: The mediating role of parental psychological aggression and corporal punishment. Child Abuse & Neglect, 131, 105695. https://doi.org/10.1016/j.chiabu.2022.105695
Makadi, E., & Koszycki, D. (2020). Exploring connections between self-compassion, mindfulness, and social anxiety. Mindfulness, 11, 480–492. https://doi.org/10.1007/s12671-019-01270-z
McMahon, S. M., & Pederson, S. (2020). “Love and compassion not found elsewhere”: A photovoice exploration of restorative justice and nonviolent communication in a community-based juvenile justice diversion program. Children and Youth Services Review, 117, 105306. https://doi.org/10.1016/j.childyouth.2020.105306

Mota, D. M., Matijasevich, A., Santos, I. S., Petresco, S., & Mota, L. M. (2020). Psychiatric disorders in children with enuresis at 6 and 11 years old in a birth cohort. Journal of Pediatria, 96(3), 318-326. https://doi.org/10.1016/j.jpedp.2019.04.001

Pirhadi Tavandashti, R. (2022). Comparing the effectiveness of nonviolent communication training based on Marshall Rosenberg's theory, positive psychology approach and psychological capital training on students' empathy, meaning, self-regulation and academic resilience. Doctoral thesis in educational psychology, Faculty of Psychology and Educational Sciences, Islamic Azad University, Isfahan branch. (In Persian)

Ranjbar, Z., Manzari Tavakoli, A., Soltani, A., & Hajipour, N. (2021). The effects of mindfulness-based cognitive therapy on students’ social anxiety and aggression in high-school female students. Middle Eastern Journal of Disability Studies, 11(57), 1-7. http://jdisabilstud.org/article-1-2464-en.html (In Persian)

Rezaei, Z., Behpajooh, A., & Ghobari-Bonab, B. (2019). The effectiveness of nonviolent communication program training on mother-child interaction in mothers of children with intellectual disability. Archives of Rehabilitatios, 20(1), 40-51. http://dx.doi.org/10.32598/rj.20.1.40 (In Persian)
Rosenberg, M. B. (2019). Nonviolent communication, the language of life. Translated by Kamran Rahimian, Tehran: Akhtaran Publishing. (Original work published 2014). (In Persian)
Shakerinasab, M., & Mohammadinasab, M. (2022). The effect of Olweus bullying prevention program on reducing aggression and impulsive behaviors of bullying. Knowledge and Research Applied Psychology, 23(1), 63-74. https://sanad.iau.ir/en/Journal/jsrp/Article/895878 (In Persian)

Srihata, N., & Kitcharoen, P. (2020). A study of nonviolent communication of Chinese school teachers in Bangkok. Proceedings of RSU International Research Conference. https://rsucon.rsu.ac.th/proceeding/article/2572

Tekel, E., & Karadag, E. (2019). School bullying, school mindfulness and school academic performance: A structural equation modelling study. Journal of Psychologists and Counsellors in Schools, 30(2), 129-145. https://doi.org/10.1017/jgc.2019.10
Wacker, R., & Dziobek, I. (2018). Preventing empathic distress and social stressors at work through nonviolent communication training: A field study with health professionals. Journal of Occupational Health Psychology, 23(1), 141-150. https://psycnet.apa.org/doi/10.1037/ocp0000058
Wu, L., Zhanga, D., Chengb, G., & Hu, T. (2018). Bullying and social anxiety in Chinese children: Moderating roles of trait resilience and psychological Suzhi. Child Abuse & Neglect, 76, 204- 215. https://doi.org/10.1016/j.chiabu.2017.10.021
Xu, Y., Zhou, Y., Zhao, J., Xuan, Z., Li, W., Han, L., & Liu, H. (2021). The relationship between shyness and aggression in late childhood: The multiple mediation effects of parent-child conflict and self-control. Personality and Individual Differences, 182, 111058. https://doi.org/10.1016/j.paid.2021.111058
Yang, J., & Kim, S. (2021). Effects of a nonviolent communication-based training program for inpatient alcoholics in South Korea. Perspective in Psychiatry Care, 57(3), 1187-1194. https://doi.org/10.1111/ppc.12673  
Yoo, Y. G., Lee, D. J., Lee, I. S., Shin, N., Park, J. Y., Yoon, M. R., & Yu, B. (2016). The effects of mind subtraction meditation on depression, social anxiety, aggression, and salivary cortisol levels of elementary school children in South Korea. Journal of Pediatric Nursing, 31(3), 185–197. https://doi.org/10.1016/j.pedn.2015.12.001
Zulauf, C. A., Sokolovsky, A. W., Grabell, A. S., & Olson, S. L. (2018). Early risk pathways to physical versus relational peer aggression: The interplay of externalizing behavior and corporal punishment varies by child sex. Aggressive Behavior, 44(2), 209–220. https://doi.org/10.1002/ab.21744
فصل‌نامه پژوهش‌های کاربردی روانشناختی
دوره 17، شماره 3
پاییز 1405
صفحه 225-238

  • تاریخ دریافت 13 مرداد 1402
  • تاریخ بازنگری 26 آبان 1402
  • تاریخ پذیرش 12 آذر 1402
  • تاریخ اولین انتشار 08 اسفند 1402
  • تاریخ انتشار 01 مهر 1405