نوع مقاله : مقاله پژوهشی
نویسندگان
1
گروه روان شناسی تربیتی و مشاوره، دانشکده روان شناسی و علوم تربیتی دانشگاه تهران
2
دانشیار سنجش آموزش، گروه روشها و برنامهریزی آموزشی و درسی، دانشکده روان شناسی و علوم تربیتی، دانشگاه تهران، تهران، ایران.
3
گروه روانشناسی تربیتی و مشاوره، دانشگاه تهران، تهران، ایران.
4
گروه روانشناسی و آموزش کودکان استثنایی، دانشگاه تهران، تهران، ایران.
5
گروه روانشناسی، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران.
6
دکترای فلسفه تعلیم و تربیت، دانشگاه تهران، تهران، ایران.
چکیده
هدف پژوهش حاضر استفاده از رویکرد کیفی و روش نظریۀ برخاسته از دادهها در سطح نظمدهی مفهومی، ضمن شناسایی مؤلفههای زیربنایی، جهت ارائۀ چارچوب مفهومی برای ارتقای اخلاق دانشجویان ایرانی در محیطهای دانشگاهی است. برای گردآوری دادهها، از چند منبع شامل دو بخش اسنادی و میدانی که در بخش اول از آموزههای قرآن کریم، نهجالبلاغه و مرامنامههای اخلاق دانشجویی دانشگاههای معتبر جهان و روانشناسی مثبت، و در بخش میدانی مبتنی بر ادراک دانشجویان دانشگاههای شهر تهران در سال 1401-1402 و با استفاده از فن مصاحبۀ نیمهساختاریافته به روایت رویدادهایی دربردارندۀ یک مسئلۀ اخلاقی استفادهشد. انتخاب دانشجویان با راهبرد نمونهگیری ملاکی انجامشد. اشباع دادهها در شصتوهفتمین مصاحبه بهدست آمد. دادهها با استفاده از نرمافزار MAXQDA2018 و شیوۀ تحلیلی سازگرایانه تحلیلشد. کُدهای استخراجشده در هر دو بخش اسنادی و میدانی، تلفیقشده و در یک چارچوب مفهومی اخلاق در قالب 15 کُد فراگیر دستهبندی شدند؛ در این چارچوب مصداقهای مربوط به هر کُد اخلاقی در قالب چارچوب مفهومی سهوجهی اخلاق دانشجویی، در یکی از سه گروه اخلاق آموزشی، اخلاق پژوهشی و اخلاق عمومی قرار گرفتند. چارچوب مفهومی پیشنهاد شده، بستر مناسبی برای توسعۀ ابزارهای سنجش اخلاق دانشجویی و طراحی برنامههای مداخلاتی در جهت ارتقای اخلاق در میان دانشجویان ایرانی فراهم میسازد.
کلیدواژهها
عنوان مقاله English
Identifying the Components and Presenting the Framework of Iranian Student Ethics:
A Constructivist Grounded Theory Research
نویسندگان English
Mohammad Khodayarifard
1
Keyvan Salehi
2
Marjan Hassaniraad
3
Mohsen Shokohi Yekta
4
Bagher Ghobari Bonab
4
Saeed Akbari Zardkhaneh
5
Azam Asefnia
6
1
Faculty of Psychology and Education, University of Tehran, Tehran, Iran
2
Associate Professor of Educational Assessment,, Department of Methods, Educational Planning and Curriculum , Facuty of Psychology and Education, University of Tehran, Tehran, Iran.
3
Faculty of Psychology and Education, University of Tehran, Iran
4
Department of Psychology and Education of Exceptional Children, University of Tehran, Tehran, Iran.
5
Department of Psychology, Shahid Beheshti University, Tehran, Iran.
6
PhD in Philosophy of Education, University of Tehran, Tehran, Iran.
چکیده English
The present research was conducted to identify the components and provide a framework for the ethics of Iranian students. To this end, a qualitative approach and grounded theory method were employed at the level of conceptual ordering.Data collection utilized multiple sources, including two sections: documentary and field-based. The documentary section drew from teachings of the Holy Quran, Nahj al-Balagha, ethical charters of prestigious universities worldwide, and positive psychology. The field-based section was based on the perceptions of 67students from universities in Tehran during the years 2022-2023, using semi-structured interviews to narrate events involving ethical issues. Student selection was carried out using a purposive sampling strategy. Data saturation was achieved during the sixty-seventh interview. Data analysis was conducted using MAXQDA2018 software and a constructivist analytical approach. The extracted codes from both documentary and field sections were integrated and categorized within the ethical framework into 16 overarching codes. Subsequently, the instances related to each ethical code were placed within a three-dimensional conceptual framework of student ethics, divided into three groups: educational ethics, research ethics, and public ethics.The proposed conceptual framework provides a suitable foundation for developing tools to measure student ethics and designing intervention programs aimed at enhancing ethics among Iranian students.
کلیدواژهها English
student ethics
ethics model
education ethics
research ethics
general ethics
